Deserowe wina gronowe

Nazwa win pochodząca z języka francuskiego, w którym "Vins de dessert" oznacza - wina konsumowane do deseru, tzn. po posiłku. Dawniej były to wyłącznie bardzo słodkie wina, najbardziej pasujące do słodkich deserów i ciast. W nowszych czasach również mniej słodkie wina, jak porto czy madera, są uważane za deserowe półsłodkie i cieszą się dużym popytem, zarówno jako napoje po obiedzie podawane z serem lub prażonymi migdałami przed lub po kawie, jak również jako aperitif przed obiadem. Na przykład powszechnym zwyczajem we Francji jest wypicie kieliszka porto przed południem. Na proszonych obiadach przed posiłkiem podaje się często również kieliszek półsłodkiego południowego wina, w celu odprężenia się i lepszego samopoczucia. Cechą charakterystyczną win deserowych jest wysoka zawartość alkoholu i cukru. W sposób naturalny można to uzyskać tylko przy użyciu winogron bardzo bogatych w cukry i w przypadku korzystnych warunków klimatycznych, co jest przyczyną wysokiej ceny tych win. Doprowadzając do więdnięcia winogron na krzakach przy zastosowaniu szlachetnej pleśni Botrytis cinerea uzyskuje się wino słodkie (jak Sauternes czy Auslesweine), lecz niezbyt mocne, tzn. o mocy 13-14º.

W celu uzyskania win mocnych i słodkich stosuje się specjalne zabiegi, a w szczególności:

* przerwanie w pewnej chwili fermentacji moszczu przez dodatek alkoholu, przez co uzyskuje się ustaloną wysoką moc i zachowuje słodycz zawartą w gronach (dotyczy to win: porto, madera, sherry oraz greckiego samos);
* dosładzanie moszczów lub win zagęszczonym moszczem gronowym i ich alkoholizowanie: do tego typu win należą: hiszpańska malaga i włoskie wino Marsala;
* dosładzanie moszczów lub win suszonymi winogronami (rodzynkami), jak w przypadku słynnych win węgierskich Tokaj Aszu.

Najlepsze oryginalne wina deserowe są produkowane na południu Europy: w Portugalii, Hiszpanii, we Włoszech oraz Grecji nazywane winami południowymi, przy czym najwyżej są cenione wina półsłodkie o zawartości cukru 4-6% i wysokiej mocy 18-22º, jak porto, madera i sherry.